4 zasady montażu tapczanu, dzięki którym rama nie pęknie
Tapczan z materacem w środku to mebel, który ma dwie role: sypialnię i kanapę do siedzenia. Właśnie dlatego wybór między sprężyną kieszeniową a bonellową ma większe znaczenie niż w zwykłym łóżku. Sprężyny w obu typach pracują inaczej, a tapczan codziennie składa się i rozkłada, co dodatkowo obciąża materac.
Na koniec zostaje grubość. Wezgłowie o głębokości większej niż 12–15 cm zjada długość łóżka. Przy materacu 200 cm i wzroście powyżej 180 cm oznacza to spanie ze stopami opartymi o ramę. Jeśli nie chcesz skracać miejsca do spania, wybierz zagłówek montowany bezpośrednio do ściany, a nie do stelaża — zyskasz kilkanaście centymetrów i pełną swobodę w dobraniu wysokości względem parapetu.
Tapczan skrzyniowy montuje się w jednej kolejności i jeśli ją złamiesz, rama potrafi się skrzywić, a skrzynia przestaje się domykać. Najczęstszy błąd to przykręcenie wszystkich elementów na sztywno od razu. Drewno i płyty wiórowe mają tolerancję wymiarową rzędu milimetra, a otwory montażowe są wiercone z zapasem. Jeśli dokręcisz pierwszą śrubę do oporu, zanim ustawisz resztę, każda następna będzie wchodzić pod kątem i naciągać konstrukcję.
Najczęstsze błędy to testowanie materaca od razu po rozpakowaniu, ocenianie go przez poszewkę oraz przechowywanie w pozycji zgiętej „na chwilę", która zamienia się w tygodnie. Materac odkształcony przez niewłaściwy transport rzadko wraca do pełnej użyteczności. Jeśli po kilku dniach nadal jest miękki w jednym miejscu albo nie odzyskał wymiarów, nie licz na to, że sam się naprawi. Wtedy pozostaje reklamacja u przewoźnika lub sprzedawcy — im szybciej ją zgłosisz, tym większe szanse na uznanie. Dokumentuj wszystko zdjęciami od momentu rozpakowania.
Najpierw skręć ze sobą elementy skrzyni — boki z dnem i ścianą tylną — ale każdą śrubę dokręć tylko do połowy. Dopiero potem połącz boki z belką czołową i sprawdź, czy przekątne skrzyni mają równą długość. Różnica powyżej dwóch–trzech milimetrów oznacza, że rama jest rombem i trzeba ją poluzować oraz ustawić od nowa. Dopiero gdy przekątne się zgadzają, dokręć wszystkie połączenia skrzyni na stałe, przechodząc po śrubach po przekątnej, a nie po kolei.
Pierwszy krok to odsunięcie łóżka od ściany. Nawet kilka centymetrów odstępu pozwala powietrzu krążyć i odparować wilgoć. Jeśli masz taką możliwość, ustaw wezgłowie nie w narożniku, ale na ścianie wewnętrznej, która nie jest narażona na działanie czynników zewnętrznych. Unikaj stawiania łóżka przy ścianach zewnętrznych, zwłaszcza jeśli są słabo ocieplone. Wtedy zimna powierzchnia ściany spotyka się z ciepłym powietrzem od łóżka i wykrapla się na niej woda. To właśnie ten mechanizm odpowiada za większość przypadków pleśni za meblami do spania.
Typowe błędy to kupno materaca bonellowego tylko dlatego, że jest tańszy, i używanie go jako kanapy przez kilka lat. Drugi błąd to materac kieszeniowy w tapczanie z rozkładanym mechanizmem, gdzie materac jest zaginany przy każdym składaniu. Trzeci — ignorowanie twardości. W tapczanie materac powinien być średnio twardy, bo zbyt miękki przy siadaniu od razu dobija do ramy, a zbyt twardy nie zapewnia komfortu w nocy.
Wybierz kieszeniowy, jeśli tapczan służy głównie do spania, ma solidną ramę i mechanizm bez ostrego zaginania. Wybierz bonellowy, gdy budżet jest ograniczony, a tapczan pełni rolę kanapy sporadycznie i jest używany przez jedną osobę. W obu przypadkach noś materac raz na kilka miesięcy, obracaj go góra-dół i nie siadaj ciągle na tym samym skraju. To prostsze niż wymiana ramy.
Przed zakupem sprawdź trzy rzeczy. Po pierwsze, czy materac ma taką samą wysokość jak stary — inaczej nie zamknie się w skrzyni tapczanu. Po drugie, czy da się go włożyć bez zaginania; materace kieszeniowe źle znoszą zginanie, bo uszkadzają kieszenie. Po trzecie, czy tapczan ma sztywną podstawę z listwami. Sprężyny kieszeniowe potrzebują równego podparcia, a na miękkiej siatce lub desce bez szczelin szybko się odkształcają.
Kieszeniowy wygrywa w tapczanie, ale nie zawsze Materac kieszeniowy ma sprężyny wszyte w osobne kieszenie, więc każda pracuje niezależnie. To daje lepsze podparcie punktowe, mniejsze przenoszenie drgań i wolniejsze zużycie. W tapczanie plus jest jeszcze jeden: przy siadaniu na skraju ugina się tylko część sprężyn, nie cała siatka. Minus to wyższa cena i większa masa. Jeśli tapczan ma cienką ramę lub mechanizm rozkładania, cięższy materac kieszeniowy może przeciążać prowadnice.
Materac bonellowy opiera się na sprężynach połączonych ze sobą drutem. Cała siatka ugina się razem, więc gdy siadasz na krawędzi, podnosisz też sąsiednie sprężyny. W tapczanie oznacza to, że jedna osoba wybudza drugą każdym obrotem, a siadanie na brzegu po tygodniach rozciąga i wykrzywia konstrukcję. Taki materac jest tańszy i sztywniejszy, ale w codziennym użytkowaniu jako kanapa szybciej traci kształt.